Top 50 Popular Supplier
1 การเพิ่มเว็บลงใน e-directory 60,937
2 E&L INTERNATIONAL CO., LTD. 59,142
3 T.N. METAL WORKS Co., Ltd. 55,934
4 เคอีบี (KEB ) ประเทศไทย 52,441
5 ฟิลิปส์อิเล็กทรอนิกส์ (ประเทศไทย) จำกัด 41,571
6 บ.ไทนามิคส์ จำกัด 37,556
7 สถาบันไทยเยอรมัน 36,268
8 Industrial Provision co., ltd 33,575
9 ลาดกระบัง ทูลส์ แอนด์ ดาย จำกัด 33,177
10 Infinity Engineering System Co.,Ltd 30,865
11 สยาม เอลมาเทค (siam elmatech) 29,147
12 ไทยเทคนิค อีเล็คตริค จำกัด 28,129
13 ฟอร์จูน เมคคานิค แอนด์ ซัพพลาย 27,438
14 เอเชียเทค พาวเวอร์คอนโทรล จำกัด 26,771
15 บริษัท เวิลด์ ไฮดรอลิคส์ จำกัด 26,522
16 โปรไดร์ฟ ซิสเต็ม จำกัด 23,643
17 ซี.เค.แอล.โพลีเทค เอ็นจิเนียริ่ง 23,082
18 ธรรมคุณ ออโตเมชั่น 21,281
19 P.D.S. Automation co.,ltd 19,860
20 AVERA CO., LTD. 19,295
21 เลิศบุศย์ 18,718
22 ห้างหุ้นส่วนสามัญ เอ-รีไซเคิล กรุ๊ป 17,497
23 เทคนิคอล พรีซิชั่น แมชชีนนิ่ง 17,362
24 แมชชีนเทค 16,997
25 Electronics Source Co.,Ltd. 16,903
26 มากิโน (ประเทศไทย) 16,403
27 ทรอนิคส์เซิร์ฟ จำกัด 16,067
28 Pro-face South-East Asia Pacific Co., Ltd. 16,024
29 อีดีเอ อินเตอร์เนชั่นเนล จำกัด 15,811
30 SAMWHA THAILAND 15,407
31 โครงการพัฒนาอุตสาหกรรมแม่พิมพ์ 15,183
32 CHEMTEC AUTOMATION CO.,LTD. 14,847
33 ดีไซน์ โธร แมนูแฟคเจอริ่ง 14,807
34 IWASHITA INSTRUMENTS (THAILAND) LTD. 14,788
35 Intelligent Mechantronics System (Thailand) 14,684
36 I-Mechanics Co.,Ltd. 14,606
37 เอส.เอส.บี สยาม จำกัด 14,571
38 ศรีทองเนมเพลท จำกัด 14,204
39 Systems integrator 14,108
40 วอยก้า จำกัด 14,059
41 Advanced Technology Equipment 13,855
42 เอ็นเทค แอสโซซิเอท จำกัด 13,832
43 ดาต้า เอ็นทรี่ กรุ๊ป จำกัด 13,685
44 Autodesk Asia Pte Co., Ltd. 13,582
45 SUNAI GROUP CO.,LTD. 13,562
46 Pan Drives Co.,Ltd 13,480
47 มิตราคม (Mitracom) 13,454
48 CHENGGANG Electrical Engineering 13,414
49 K.P. Trading Group Company Limited 13,412
50 เลิศบุศย์ 12,290
25/10/2556 13:39 น. , อ่าน 8,712 ครั้ง
Bookmark and Share
เรโซแนนซ์ในระบบไฟฟ้าคืออะไร? อันตรายจริงหรือ?
โดย : Admin

 “ เรโซแนนซ์ ”

      วิศวกรไฟฟ้าอิเล็ทรอนิกส์ทุกท่านคงคุ้นเคยกับคำนี้ อาจจากวิชาเรียนวงจรไฟฟ้าหรือวงจรอิเล็กทรอนิกส์ว่ามีประโยชน์ในการเลือกกรองความถี่ที่ต้องการหรือเป็นการกำหนดความถี่ของการทำงานของวงจร

   แต่ถ้าเป็นท่านที่เกี่ยวข้องกับการดูแลระบบไฟฟ้าคงไม่มีใครอยากให้เกิดเหตุการณ์เรโซแนนซ์กับระบบไฟฟ้าของตัวเองเป็นแน่ เพราะการเกิดเรโซแนนซ์ในระบบไฟฟ้ากำลังแต่ละครั้งจะสร้างความเสียหายให้เกิดขึ้นกับระบบอย่างแน่นอนไม่ว่าจะช้าหรือเร็ว ซึ่งหากถ้าโชคดีอุปกรณ์ป้องกันที่ติดตั้งในระบบสามารถหยุดการทำงานได้ทันก็สามารถป้องกันความเสียหายรุนแรงเฉพาะหน้าได้

    แต่ที่แน่ๆ ก็คือ จะเกิด Down time ขึ้นในขณะนั้นเป็นเหตุให้การผลิตหรือธุรกิจของท่านต้องหยุดการผลิตชั่วคราวเพื่อหาสาเหตุของความผิดปกตินั้น โชคดีและโชคร้ายที่จะเกิดขึ้นตามมาพร้อมๆกันก็คือ โชคดีอุปกรณ์ป้องกันสามารถทำงานได้ทันจึงไม่เกิดความเสียหายร้ายแรง แต่โชคร้ายที่จะตามมาก็คือหลังจากท่านไม่พบความผิดปกติใดๆ

   ในระบบและตัดสินใจสับเบรกเกอร์เพื่อเริ่มการจ่ายกระแสไฟฟ้าเข้าระบบอีกครั้งหนึ่งนั้นอุปกรณ์ป้องกันหรือเบรกเกอร์ก็จะตัดการทำงานอีก หากท่านยังพยายามจ่ายกระแสเข้าระบบให้ได้โชคร้ายที่สุดหรืออันตรายและความเสียหายจะเกิดกับระบบไฟฟ้าของท่านอย่างแน่นอน อย่างนั้นแล้วเราจะทำอย่างไรกันดี เรามีคำตอบให้ท่านแน่นอนแต่ก่อนอื่นมาทำความรู้จักกับที่มาที่ไปของปรากฏการณ์เรโซแนนซ์ในระบบไฟฟ้ากันก่อนที่จะหาทางกำจัดมันหรือป้องกันไม่ให้เกิดกับระบบไฟฟ้าที่ท่านดูแลอยู่ 


เรโซแนนซ์แบบขนาน (Parallel Resonance)

รูปที่ 1(a) การติดตั้ง Capacitor Bank ที่ตำแหน่งใกล้หม้อแปลงและแหล่งกระแสฮาร์มอนิก
รูปที่ 1(b) วงจรสมมูลย์ของอิมพีแดนซ์แหล่งจ่าย (Xsource) หม้อแปลง (XT) และ Capacitor Bank (XC)



รูปที่ 1(a) แสดงผลจากการที่เราติดตั้ง Capacitor Bank เข้าไปในระบบไฟฟ้าโดยมีการติดตั้งใกล้กับหม้อแปลงที่จ่ายกระแสไฟฟ้าให้กับระบบ วงจรสมมูลย์ในรูป 1(b) แสดงวงจรสมมูลย์ของหม้อแปลงและ Capacitor Bank ที่กลายเป็นวงจรเรโซแนนซ์แบบขนานโดยมีแหล่งกำเนิดกระแสฮาร์มอนิก (Ih) ที่เกิดจาก Non-linear loaded ที่ใช้งานในระบบ

รูปที่ 2 อิมพีแดนซ์และการตอบสนองความถี่ที่ฮาร์มอนิกอันดับต่างๆ
ของวงจรเรโซแนนซ์แบบขนานเมื่อขนาด kVar ของ Capacitor Bank เพิ่มขึ้น



รูปที่ 2 แสดงอิมพีแดนซ์และการตอบสนองความถี่ที่ฮาร์มอนิกอันดับต่างๆ ของวงจรเรโซแนนซ์แบบขนานเมื่อขนาด kVar ของ Capacitor Bank เพิ่มขึ้น โดยจะสังเกตได้ว่าถ้าเราไม่ได้ติดตั้ง Capacitor Bank เข้าไปอิมพีแดนซ์ของระบบจะเพิ่มขึ้นเป็นเชิงเส้นเมื่อความถี่สูงขึ้น (No Capacitance) และเมื่อเราใส่ Capacitor Bank เข้าไปในระบบก็จะเกิดการตอบสนองแบบเรโซแนนซ์ขนานและเมื่อเพิ่มขนาด kVar ของ Capacitor Bank สูงขึ้นความถี่เรโซแนนซ์ก็จะลดลงดังแสดงในรูป สิ่งที่เป็นปัญหากับระบบไฟฟ้าของเราจากรูปนี้ก็คือ ถ้ากระแสฮาร์มอนิกที่เกิดจากโหลดที่ใช้งานในระบบเกิดตรงกับจุดเรโซแนนซ์ของวงจร จะเกิดการขยายแรงดันที่ความถี่ของฮาร์มอนิกอันดับนั้นๆ อันเป็นผลให้แรงดันที่หม้อแปลงเกิด THDv และแรงดันยอดคลื่นสูงซึ่งจะก่อให้เกิดอันตรายต่ออุปกรณ์หรือเครื่องจักรที่ได้รับแรงดันนี้ และแรงดันที่ตัว Capacitor Bank เองก็มีโอกาศสูงเกินพิกัดทำงานอันเป็นสาเหตุให้เสียหายรุนแรงหรือระเบิดได้


รูปที่ 3 ภาพแรงดันและกระแส Capacitor Bank ขณเกิด Parallel Resonance



เรโซแนนซ์แบบอนุกรม (Series Resonance)

(a)
(b)
 
รูปที่ 4(a) การติดตั้ง Capacitor Bank ที่ตำแหน่งใกล้โหลดและแหล่งกระแสฮาร์มอนิกที่มาจากหลายแหล่ง
รูปที่ 4(b) วงจรสมมูลย์ของอิมพีแดนซ์แหล่งจ่าย (Xsource) หม้อแปลง (XT) และ Capacitor Bank (XC) ที่ทำให้เกิดวงจรเรโซแนนซ์แบบอนุกรม


รูปที่ 4(a) แสดงสาเหตุการเกิดเรโซแนนซ์แบบอนุกรมในระบบและ 4(b) แสดงวงจรสมมูลย์ โดยปกติแล้วเรโซแนนซ์แบบอนุกรมจะเกิดร่วมกับแบบขนาน โดยการเกิดเรโซแนนซ์แบบอนุกรมนี้จะทำให้ขยายกระแสฮาร์มอนิกอันดับที่ตรงกับความถี่เรโซแนนซ์ซึ่งจะทำให้เกิดกระแสไหลสูงมากในตัว Capacitor Bank และเป็นสาเหตุให้เกิดความเสียหายของ Capacitor Bank สายตัวนำ และอุปกรณ์ป้องกันต่างๆ ได้ อย่างที่กล่าวไปแล้วการเกิดเรโซแนนซ์แบบนี้จะมีทั้งกระแสและแรงดันสูงนอกจากนั้นจุดเรโซแนนซ์ของระบบก็จะมีหลายจุดด้วยทำให้เวลาตรวจวัดจะพบกระแสฮาร์มอนิกที่อันดับต่างๆ เยอะมากในระบบดังแสดงตัวอย่างผลการตรวจวัดในรูปที่ 5

 

รูปที่ 5 ตัวอย่างรูปคลื่นแรงดันและกระแสที่ Capacitor Bank ขณะเกิดการเรโซแนนซ์ทั้งแบบขนานและอนุกรมพร้อมกัน

 

 

บทความนี้ร่วมเผยแพร่ความรู้ โดยบริษัท เพาเวอร์ ควอลิตี้ ทีม จำกัด

นายเอ็นจิเนียร์ขอขอบคุณอย่างสูงด้วยใจจริง

หากมีข้อสงสัยหรือต้องการศึกษาบทความเพิ่มเติมสามารถติดตามได้ที่ www.pq-team.com



นายเอ็นจิเนียร์ขอสงวนสิทธิ์รับรองความถูกต้อง โปรดใช้วิจารณญาณในการรับข่าวสารข้อมูล


 ลิงค์ช่องยูทุปของ 9engineer.com => คลิก=> technology talk
 
ขอกำลังใจจากเพื่อนๆสมาชิกช่วยสนับสนุนด้วยการกดซับสไคร์ กดกระดิ่งติดตาม กดไลค์และกดแชร์ด้วยครับ

25 November 2020
:: MEMBER LOGIN
E-mail Account
Password
:: OUR SPONSORS
relay vs contactor
adtech
keb
rian